Zgubiłeś dowód osobisty lub kartę? Jak możesz je zastrzec?

7 min. czytania

Nie możesz znaleźć karty płatniczej lub została ona skradziona? W historii transakcji widnieją operację, których na pewno nie zlecałeś? Najpewniej ktoś posłużył się twoją kartą. Twój bank na pewno ma opracowane procedury, które nie tylko zabezpieczą twoje pieniądze przed złodziejami, ale i umożliwią odzyskanie części z nich. Wystarczy postępować zgodnie z nimi.

Zastrzeż zgubiony lub skradziony dowód osobisty lub kartę

Gdy tylko zorientujesz się, że straciłeś kartę płatniczą, bez względu na to, czy ją zgubiłeś, czy ktoś ci ją ukradł, zastrzeż ją w swoim banku. W tym celu możesz udać się bezpośrednio do banku (z dowodem osobistym, o ile również nie został skradziony, lub innym dokumentem potwierdzającym twoją tożsamość) lub do niego zadzwonić.

Możesz także zastrzec kartę poprzez bankowość internetową, aplikację mobilną na twoim telefonie komórkowym lub tablecie, lub zadzwonić na całodobową infolinię twojego banku.

Utratę karty zgłosisz także w Związku Banków Polskich, pod numerem telefonu (+48) 828 828 828, który dostępny jest dla klientów banków działających w Polsce, których listę znajdziesz na stronie www.zastrzegam.pl. Pracownik infolinii ZBP przekieruje połączenie do twojego banku, w którym bez problemów zastrzeżesz kartę.

Jest to bardzo praktyczne rozwiązanie, zwłaszcza dla osób posiadających karty płatnicze i kredytowe w kilku bankach, ponieważ wystarczy zapamiętać jeden dosyć prosty numer, zamiast kilku różnych. Ponadto pod tym numerem zastrzeżesz swoją kartę, nawet gdy przebywasz za granicą, a sama usługa jest całkowicie darmowa.

Polskie przepisy, które wynikają z ustawy o elektronicznych instrumentach płatniczych, zobowiązują bank do poniesienia całkowitej odpowiedzialności za każdą nieautoryzowaną płatność dokonaną twoją kartą, ale tylko wtedy, gdy nastąpiła ona po zastrzeżeniu karty.

Jeśli jakieś transakcje zostaną wykonane na twoim koncie, zanim zgłosiłeś zaginięcie karty, bank odpowie tylko za operacje powyżej 150 euro (około 630 zł) lub 50 euro (około 210 zł) w przypadku transakcji zbliżeniowej.

Bank nie będzie jednak odpowiadał za poniesione przez ciebie straty, jeśli do nieautoryzowanych operacji doszło na skutek twojego braku ostrożności. Do takich sytuacji zalicza się niewystarczająca ochrona numeru PIN lub odwlekanie zgłoszenia utraty karty.

Obowiązki jakie nałożone są na każdego właściciela karty

  1. Przechowywanie karty i kodu PIN z zachowaniem należytej staranności,
  2. Nietrzymanie karty i numeru PIN razem,
  3. Nieudostępnianie karty i numeru PIN osobom trzecim,
  4. Niezwłoczne zastrzeżenie karty.

W przypadku nieprzestrzegania tych zasad, czy jak to określa bank „rażącego niedbalstwa”, nie masz szans na odzyskanie utraconych pieniędzy. Warto pamiętać, że za „rażące niedbalstwo” uznawane jest także wyłudzenie danych i atak hakerski.

W różnych bankach mogą obowiązywać odmienne procedury związane z odpowiedzialnością banku za nieautoryzowane operacje, dlatego najlepiej zapoznać się z regulaminem przy podpisywaniu umowy.

Na pewno każdy z banków wymaga niezwłocznej informacji o utracie dokumentów, ale część z nich oczekuje dodatkowo zgłoszenia kradzieży na policję, zaświadczenia z policji lub prokuratury o zgłoszeniu kradzieży oraz szczegółowego opisu okoliczności, w jakich doszło do utraty karty. Ponadto niektóre banki uczulają swoich klientów na tego typu sytuacje i zachęcają ich do regularnego sprawdzania stanu konta i zgłaszania nieprawidłowości.

Mimo że do obowiązku klienta należy pilnowanie i należyte zabezpieczenie karty oraz kodu PIN, to warto pamiętać, że cała odpowiedzialność za twoje straty spada na bank, jeśli ten nie umożliwił zastrzeżenia karty o każdej porze lub nie zamieścił w swoich materiałach (np. na stronie internetowej) informacji o tym, jak można to zrobić.

Ponadto bank jest odpowiedzialny za utracone pieniądze, jeśli nie umożliwiał wyłączenia płatności zbliżeniowych kartą. W przypadku zastrzegania karty bank poinformuje cię o dokładnej dacie, godzinie i minucie, w której zostaje ona dezaktywowana. Możesz wystąpić do banku o wydanie potwierdzenia tej operacji, co może okazać się bardzo przydatne.

Co oznacza zastrzeżenie karty?

Przede wszystkim to, że traci ona ważność, a ty musisz zamówić nową. Związane są z tym dodatkowe opłaty oraz czas oczekiwania na dostarczenie karty pod wskazany przez ciebie adres. W przypadku, gdy wydaje ci się, że twoja karta nie została ani skradziona, ani zgubiona, a tylko zawieruszyła się w domowym rozgardiaszu, możesz ją czasowo zablokować.

W zależności od banku możesz zrobić to np. poprzez aplikację mobilną w twoim telefonie.

Czasowa blokada daje ci nieco czasu na odszukanie karty. Usługa ta jest odwracalna i polega na tym, że w czasie trwania blokady nie ma możliwości dokonania żadnej płatności kartą. W momencie odnalezienia karty wystarczy wyłączyć blokadę, a karta ponowienie będzie aktywna i gotowa do użycia. Czasowa blokada to także świetne rozwiązane, gdy pozostawiasz kartę bez opieki, np. na basenie czy siłowni.

Jeszcze innym sposobem, który zabezpieczy twoje pieniądze w przypadku utraty karty, jest ustawienie limitu transakcji wykonywanych nią na 0 zł. Wówczas każda próba płatności kartą zostanie przez bank odrzucona, jako przekraczająca dozwoloną kwotę, a sama karta stanie się dla złodzieja lub nieuczciwego znalazcy bezużyteczna.

Upoważnienie do zastrzeżenia zaginionej karty posiada tylko jej właściciel lub użytkownik, jednak niektóre banki dopuszczają, że zrobi to inna osoba, która zna dane właściciela karty, czyli np. mąż czy żona. Oczywiście karta może zostać zastrzeżona również przez osobę, która przypadkiem ją znajdzie.

Znalazca będzie musiała podać pracownikowi banku dane z karty oraz swoje imię i nazwisko. Gdy znaleziona karta trafi do banku właściciela, zostanie zniszczona.

Najgorszą sytuacją, w jakiej możesz się znaleźć, jest utrata zarówno karty płatniczej, jak i dokumentów tożsamości, przede wszystkim dowodu osobistego, paszportu, prawa jazdy lub karty pobytu. Złodziej, który wejdzie w posiadanie twoich dokumentów, może nie tylko wyzerować nasze konto, ale również zaciągnąć kredyt na twoje nazwisko.

Dlatego jak najszybciej należy osobiście, telefonicznie lub przez internet zgłosić w swoim banku utratę dokumentów. Co ważne, nawet jeśli nie posiadasz konta w żadnym banku, to powinieneś zgłosić utratę dokumentów w placówce bankowej, która pozwala na zastrzeżenie dokumentów przez wszystkie osoby.

Wówczas informacja o zastrzeżonych dokumentach trafi do ogólnopolskiej bazy Dokumenty Zastrzeżone, która prowadzony jest przez Związek Banków Polskich, a jakakolwiek próba użycia twojego dokumentu wiązać się będzie z wezwaniem policji, a sama operacja nie dojdzie do skutku. Oczywiście o kradzieży dokumentów należy jak najszybciej powiadomić policję oraz urząd gminy, który wyda ci nowy dokument.

Dodatkowym zabezpieczeniem danych jest bezpłatne zastrzeżenie utraconych dokumentów w Biurze Informacji Kredytowej (www.bik.pl). Wcześniej trzeba jednak założyć i aktywować konto na stronie BIK oraz włączyć usługę zastrzegania dokumentów. Usługa BIK-u obejmuje zastrzeżenie tylko tego dokumentu, którym potwierdziłeś swoją tożsamość przy rejestracji.

Może jednak zdarzyć się sytuacja, że nikt nie ma dostępu ani do twojej karty płatniczej, ani kodów jednorazowych, a mimo to z twojego konta znikają pieniądze. W takim przypadku pozostaje ci zawiadomienie banku, który zablokuje twój rachunek, co uniemożliwi wykonywanie jakichkolwiek przelewów wychodzących.

Gdy zabezpieczysz już resztę swoich pieniędzy, zgłoś całą sprawę na policję, a następnie złóż w banku reklamacje, w której opiszesz całą sytuację. Wyraźnie zaznacz, nie że miałeś wpływu na wykonane transakcje, a ewentualny wirus komputerowy został zainstalowany na twoim komputerze nieświadomie.

Na wszelki wypadek weź z banku potwierdzenie złożenia reklamacji

Bank ma obowiązek rozpatrzenia założonej przez ciebie reklamacji w ciągu 30 dni, a w przypadku bardziej skomplikowanej sprawy 60 dni. W przypadku nieuznania twojej reklamacji lub przekroczenia terminu przeznaczonego na odpowiedź możesz poprosić o pomoc prawnika, lub rzecznika konsumentów. Jeśli reklamowana kwota nie przekracza 8.000 zł, pomocny może okazać się również arbiter bankowy.

Powodem, dla którego bank odrzuci twoją reklamację, może być uznanie, że ułatwiłeś oszustom wyprowadzenie pieniędzy z konta poprzez logowanie się na niewłaściwej stronie, podanie własnych danych złodziejom, lub dopuszczenie do instalacji wirusa na komputerze. W takim przypadku pozostaje udowodnienie bankowi odpowiedzialności za twoją stratę na drodze sądowej.

Foto: Shutterstock
7 min. czytania

Nie możesz znaleźć karty płatniczej lub została ona skradziona? W historii transakcji widnieją operację, których na pewno nie zlecałeś? Najpewniej ktoś posłużył się twoją kartą. Twój bank na pewno ma opracowane procedury, które nie tylko zabezpieczą twoje pieniądze przed złodziejami, ale i umożliwią odzyskanie części z nich. Wystarczy postępować zgodnie z nimi.

Zastrzeż zgubiony lub skradziony dowód osobisty lub kartę

Gdy tylko zorientujesz się, że straciłeś kartę płatniczą, bez względu na to, czy ją zgubiłeś, czy ktoś ci ją ukradł, zastrzeż ją w swoim banku. W tym celu możesz udać się bezpośrednio do banku (z dowodem osobistym, o ile również nie został skradziony, lub innym dokumentem potwierdzającym twoją tożsamość) lub do niego zadzwonić.

Możesz także zastrzec kartę poprzez bankowość internetową, aplikację mobilną na twoim telefonie komórkowym lub tablecie, lub zadzwonić na całodobową infolinię twojego banku.

Utratę karty zgłosisz także w Związku Banków Polskich, pod numerem telefonu (+48) 828 828 828, który dostępny jest dla klientów banków działających w Polsce, których listę znajdziesz na stronie www.zastrzegam.pl. Pracownik infolinii ZBP przekieruje połączenie do twojego banku, w którym bez problemów zastrzeżesz kartę.

Jest to bardzo praktyczne rozwiązanie, zwłaszcza dla osób posiadających karty płatnicze i kredytowe w kilku bankach, ponieważ wystarczy zapamiętać jeden dosyć prosty numer, zamiast kilku różnych. Ponadto pod tym numerem zastrzeżesz swoją kartę, nawet gdy przebywasz za granicą, a sama usługa jest całkowicie darmowa.

Polskie przepisy, które wynikają z ustawy o elektronicznych instrumentach płatniczych, zobowiązują bank do poniesienia całkowitej odpowiedzialności za każdą nieautoryzowaną płatność dokonaną twoją kartą, ale tylko wtedy, gdy nastąpiła ona po zastrzeżeniu karty.

Jeśli jakieś transakcje zostaną wykonane na twoim koncie, zanim zgłosiłeś zaginięcie karty, bank odpowie tylko za operacje powyżej 150 euro (około 630 zł) lub 50 euro (około 210 zł) w przypadku transakcji zbliżeniowej.

Bank nie będzie jednak odpowiadał za poniesione przez ciebie straty, jeśli do nieautoryzowanych operacji doszło na skutek twojego braku ostrożności. Do takich sytuacji zalicza się niewystarczająca ochrona numeru PIN lub odwlekanie zgłoszenia utraty karty.

Obowiązki jakie nałożone są na każdego właściciela karty

  1. Przechowywanie karty i kodu PIN z zachowaniem należytej staranności,
  2. Nietrzymanie karty i numeru PIN razem,
  3. Nieudostępnianie karty i numeru PIN osobom trzecim,
  4. Niezwłoczne zastrzeżenie karty.

W przypadku nieprzestrzegania tych zasad, czy jak to określa bank „rażącego niedbalstwa”, nie masz szans na odzyskanie utraconych pieniędzy. Warto pamiętać, że za „rażące niedbalstwo” uznawane jest także wyłudzenie danych i atak hakerski.

W różnych bankach mogą obowiązywać odmienne procedury związane z odpowiedzialnością banku za nieautoryzowane operacje, dlatego najlepiej zapoznać się z regulaminem przy podpisywaniu umowy.

Na pewno każdy z banków wymaga niezwłocznej informacji o utracie dokumentów, ale część z nich oczekuje dodatkowo zgłoszenia kradzieży na policję, zaświadczenia z policji lub prokuratury o zgłoszeniu kradzieży oraz szczegółowego opisu okoliczności, w jakich doszło do utraty karty. Ponadto niektóre banki uczulają swoich klientów na tego typu sytuacje i zachęcają ich do regularnego sprawdzania stanu konta i zgłaszania nieprawidłowości.

Mimo że do obowiązku klienta należy pilnowanie i należyte zabezpieczenie karty oraz kodu PIN, to warto pamiętać, że cała odpowiedzialność za twoje straty spada na bank, jeśli ten nie umożliwił zastrzeżenia karty o każdej porze lub nie zamieścił w swoich materiałach (np. na stronie internetowej) informacji o tym, jak można to zrobić.

Ponadto bank jest odpowiedzialny za utracone pieniądze, jeśli nie umożliwiał wyłączenia płatności zbliżeniowych kartą. W przypadku zastrzegania karty bank poinformuje cię o dokładnej dacie, godzinie i minucie, w której zostaje ona dezaktywowana. Możesz wystąpić do banku o wydanie potwierdzenia tej operacji, co może okazać się bardzo przydatne.

Co oznacza zastrzeżenie karty?

Przede wszystkim to, że traci ona ważność, a ty musisz zamówić nową. Związane są z tym dodatkowe opłaty oraz czas oczekiwania na dostarczenie karty pod wskazany przez ciebie adres. W przypadku, gdy wydaje ci się, że twoja karta nie została ani skradziona, ani zgubiona, a tylko zawieruszyła się w domowym rozgardiaszu, możesz ją czasowo zablokować.

W zależności od banku możesz zrobić to np. poprzez aplikację mobilną w twoim telefonie.

Czasowa blokada daje ci nieco czasu na odszukanie karty. Usługa ta jest odwracalna i polega na tym, że w czasie trwania blokady nie ma możliwości dokonania żadnej płatności kartą. W momencie odnalezienia karty wystarczy wyłączyć blokadę, a karta ponowienie będzie aktywna i gotowa do użycia. Czasowa blokada to także świetne rozwiązane, gdy pozostawiasz kartę bez opieki, np. na basenie czy siłowni.

Jeszcze innym sposobem, który zabezpieczy twoje pieniądze w przypadku utraty karty, jest ustawienie limitu transakcji wykonywanych nią na 0 zł. Wówczas każda próba płatności kartą zostanie przez bank odrzucona, jako przekraczająca dozwoloną kwotę, a sama karta stanie się dla złodzieja lub nieuczciwego znalazcy bezużyteczna.

Upoważnienie do zastrzeżenia zaginionej karty posiada tylko jej właściciel lub użytkownik, jednak niektóre banki dopuszczają, że zrobi to inna osoba, która zna dane właściciela karty, czyli np. mąż czy żona. Oczywiście karta może zostać zastrzeżona również przez osobę, która przypadkiem ją znajdzie.

Znalazca będzie musiała podać pracownikowi banku dane z karty oraz swoje imię i nazwisko. Gdy znaleziona karta trafi do banku właściciela, zostanie zniszczona.

Najgorszą sytuacją, w jakiej możesz się znaleźć, jest utrata zarówno karty płatniczej, jak i dokumentów tożsamości, przede wszystkim dowodu osobistego, paszportu, prawa jazdy lub karty pobytu. Złodziej, który wejdzie w posiadanie twoich dokumentów, może nie tylko wyzerować nasze konto, ale również zaciągnąć kredyt na twoje nazwisko.

Dlatego jak najszybciej należy osobiście, telefonicznie lub przez internet zgłosić w swoim banku utratę dokumentów. Co ważne, nawet jeśli nie posiadasz konta w żadnym banku, to powinieneś zgłosić utratę dokumentów w placówce bankowej, która pozwala na zastrzeżenie dokumentów przez wszystkie osoby.

Wówczas informacja o zastrzeżonych dokumentach trafi do ogólnopolskiej bazy Dokumenty Zastrzeżone, która prowadzony jest przez Związek Banków Polskich, a jakakolwiek próba użycia twojego dokumentu wiązać się będzie z wezwaniem policji, a sama operacja nie dojdzie do skutku. Oczywiście o kradzieży dokumentów należy jak najszybciej powiadomić policję oraz urząd gminy, który wyda ci nowy dokument.

Dodatkowym zabezpieczeniem danych jest bezpłatne zastrzeżenie utraconych dokumentów w Biurze Informacji Kredytowej (www.bik.pl). Wcześniej trzeba jednak założyć i aktywować konto na stronie BIK oraz włączyć usługę zastrzegania dokumentów. Usługa BIK-u obejmuje zastrzeżenie tylko tego dokumentu, którym potwierdziłeś swoją tożsamość przy rejestracji.

Może jednak zdarzyć się sytuacja, że nikt nie ma dostępu ani do twojej karty płatniczej, ani kodów jednorazowych, a mimo to z twojego konta znikają pieniądze. W takim przypadku pozostaje ci zawiadomienie banku, który zablokuje twój rachunek, co uniemożliwi wykonywanie jakichkolwiek przelewów wychodzących.

Gdy zabezpieczysz już resztę swoich pieniędzy, zgłoś całą sprawę na policję, a następnie złóż w banku reklamacje, w której opiszesz całą sytuację. Wyraźnie zaznacz, nie że miałeś wpływu na wykonane transakcje, a ewentualny wirus komputerowy został zainstalowany na twoim komputerze nieświadomie.

Na wszelki wypadek weź z banku potwierdzenie złożenia reklamacji

Bank ma obowiązek rozpatrzenia założonej przez ciebie reklamacji w ciągu 30 dni, a w przypadku bardziej skomplikowanej sprawy 60 dni. W przypadku nieuznania twojej reklamacji lub przekroczenia terminu przeznaczonego na odpowiedź możesz poprosić o pomoc prawnika, lub rzecznika konsumentów. Jeśli reklamowana kwota nie przekracza 8.000 zł, pomocny może okazać się również arbiter bankowy.

Powodem, dla którego bank odrzuci twoją reklamację, może być uznanie, że ułatwiłeś oszustom wyprowadzenie pieniędzy z konta poprzez logowanie się na niewłaściwej stronie, podanie własnych danych złodziejom, lub dopuszczenie do instalacji wirusa na komputerze. W takim przypadku pozostaje udowodnienie bankowi odpowiedzialności za twoją stratę na drodze sądowej.

Foto: Shutterstock

Dodaj komentarz

error: